Jak pisać prompty: co to jest prompt i gotowe przykłady do pracy w firmie

Dobry prompt pisze się tak, jak brief dla nowego pracownika: mówisz, co ma powstać, dla kogo i po co, dajesz materiał wyjściowy, pokazujesz przykład oczekiwanego efektu, określasz format i mówisz, po czym poznasz dobrą odpowiedź. Jak pisać prompty w skrócie? Według pięciu elementów: zadanie, kontekst, przykład, format i kryteria oceny. Ten sam schemat działa w ChatGPT, Gemini i Claude, a poniżej znajdziesz go rozpisanego na kroki i gotowe polecenia do pracy w firmie.

Prompt: co to jest i dlaczego od niego zależy wynik

Prompt to treść, którą wpisujesz do czatu z AI: pytanie, polecenie albo cały zestaw instrukcji z załącznikami. Model nie zna Twojej firmy, klientów ani standardów, więc wszystko, czego nie napiszesz, uzupełnia domysłem, a domysł zwykle oznacza ogólnik.

Trzej najwięksi dostawcy piszą w swoich poradnikach o tym samym. OpenAI radzi pisać jasno i konkretnie, z wystarczającym kontekstem, i poprawiać polecenie po zobaczeniu odpowiedzi. Google przy tworzeniu Gemów wymienia cztery elementy: osobowość, zadanie, kontekst i format. Anthropic porównuje Claude do zdolnego, ale nowego pracownika, któremu trzeba wyjaśnić Twoje zasady, a nawet powód, dla którego czegoś chcesz.

Jak pisać prompty krok po kroku: schemat w pięciu elementach

Zanim zaczniesz pisać, zbierz materiały: notatkę ze spotkania, poprzednią ofertę, zdjęcie produktu, tabelę z danymi. Potem ułóż prompt w tej kolejności:

1. Zadanie. Jedno zdanie z czasownikiem: „Napisz odpowiedź na reklamację”, „Porównaj trzy oferty”, „Zaproponuj 5 tematów postów”.
2. Kontekst. Kto jest odbiorcą, czym zajmuje się firma, co już wiadomo, jaki jest cel. Dodaj powód: „krótko, bo klient czyta to na telefonie” działa lepiej niż samo „krótko”.
3. Przykład. Wklej tekst, który Ci się podoba, i napisz, co w nim jest dobre. Przykład oddziela się od instrukcji, np. nagłówkiem „PRZYKŁAD:” albo znacznikami w rodzaju <przyklad>...</przyklad>.
4. Format. Długość, układ (tabela, lista, akapity), ton, język, czego ma nie być: „bez wykrzykników”, „bez słów obcych, gdy jest polski odpowiednik”.
5. Kryteria oceny. Po czym poznasz dobrą odpowiedź: „każde zdanie ma konkret z mojej notatki”, „cena musi się zgadzać z cennikiem w załączniku”, „jeśli czegoś brakuje, zapytaj, zamiast zgadywać”.

Nie każdy prompt potrzebuje wszystkich pięciu części. Do prostego pytania wystarczy zadanie i kontekst. Im ważniejszy tekst i im więcej osób z niego korzysta, tym bardziej opłaca się dopisać przykład i kryteria.

Przy modelach, które same „myślą” przed odpowiedzią (w ChatGPT to tryb z rozumowaniem, w Claude rozszerzone myślenie), OpenAI zaleca proste, bezpośrednie polecenia i odradza dopisywanie „myśl krok po kroku”, bo model robi to sam. Zacznij bez przykładów, a dodaj je, gdy wynik nie trzyma formy.

Prompty do ChatGPT i Gemini: przykłady do pracy w firmie

Każdy z poniższych promptów możesz skopiować i podmienić fragmenty w nawiasach kwadratowych. Działają w ChatGPT, Gemini i Claude.

Oferta dla klienta

Napisz ofertę na [usługa] dla [typ klienta, np. gabinet stomatologiczny w Krakowie]. Kontekst: notatka z rozmowy poniżej, nasz cennik w załączniku. Format: wstęp w 2 zdaniach, zakres w punktach, cena netto, termin, następny krok. Ton rzeczowy, bez superlatywów. Użyj wyłącznie cen z cennika. Jeśli w notatce brakuje informacji potrzebnej do oferty, wypisz pytania na końcu. NOTATKA: [wklej]

Odpowiedź na reklamację

Klient napisał reklamację (poniżej). Napisz odpowiedź w imieniu sklepu. Zasady: przyznajemy rację tam, gdzie ją ma, proponujemy [wymiana/zwrot], nie obiecujemy terminów, których nie podałem. Maksymalnie 120 słów, forma „Pani/Pan”. Na końcu podaj osobno 2 zdania, które warto sprawdzić z regulaminem. REKLAMACJA: [wklej]

Opis produktu do sklepu

Napisz opis produktu do sklepu internetowego. Dane: [nazwa, materiał, wymiary, dla kogo]. Wzór stylu: [wklej opis, który się sprawdził]. Format: 1 akapit korzyści (do 50 słów), lista 5 cech, akapit o pielęgnacji. Nie dodawaj cech, których nie ma w danych.

Post do mediów społecznościowych

Zaproponuj 3 wersje posta na Instagram o [temat]. Odbiorcy: [kto]. Cel: [zapis na wizytę, komentarze, wejście na stronę]. Każda wersja: pierwsze zdanie, które zatrzymuje przewijanie, 3-4 krótkie zdania treści, jedno wezwanie do działania, najwyżej 5 hasztagów. Różnicuj wersje kątem, nie tylko słowami.

Analiza tabeli

W załączniku jest eksport sprzedaży z ostatnich 6 miesięcy. Znajdź 3 najważniejsze zmiany i dla każdej podaj liczby, na których się opierasz. Osobno wypisz, czego nie da się stwierdzić z tych danych. Odpowiedź w tabeli: obserwacja, liczby, możliwa przyczyna, co sprawdzić.

Grafika z polskim napisem

Stwórz grafikę 1080 x 1350 px na post o promocji. Na grafice dokładnie ten tekst: „Rabat 20% do niedzieli”. Styl: [opis], kolory marki [kody HEX], dużo wolnego miejsca, napis czytelny na telefonie. Bez dodatkowych napisów. Polskie znaki sprawdzaj litera po literze, a tekst na grafice podawaj w cudzysłowie, żeby model nie przepisał go po swojemu.

Zapisane instrukcje i generator promptów w ChatGPT, Gemini i Claude

Jeśli co dzień powtarzasz te same informacje o firmie, wpisz je raz w miejscu, które narzędzie dołącza do każdej rozmowy.

ChatGPT: instrukcje niestandardowe

1. Na telefonie (iPhone i Android): otwórz ustawienia i wybierz „Dostosuj ChatGPT”.
2. W przeglądarce i aplikacji na komputer: w ustawieniach wybierz „Personalizacja”.
3. Upewnij się, że „Włącz personalizację” jest włączone.
4. Wpisz zasady w polu „Instrukcje niestandardowe”, np. branżę, odbiorców, ton i słowa zakazane.

Według pomocy OpenAI w planach Free i Go zmieścisz tu do 1 500 znaków, w Plus, Pro, Business i wyższych do 5 000. Instrukcje działają we wszystkich nowych czatach, więc nie wpisuj tam rzeczy dotyczących jednego klienta.

Gemini: Gemy i jaki prompt do Gemini

W Gemini w przeglądarce wybierz „Przeglądaj gemy”, a potem „Nowy Gem”, nadaj nazwę i wpisz instrukcje. Po prawej stronie sprawdzisz Gema na próbnym prompcie, a na końcu kliknij „Zapisz” (podgląd sam niczego nie zapisuje). Google podpowiada, że przy pisaniu instrukcji Gemini może pomóc je zredagować i rozwinąć, więc działa jak wbudowany generator promptów. Do Gemini pisz według czterech elementów z pomocy Google: osobowość, zadanie, kontekst, format.

Claude: projekty

W Claude stałe instrukcje i pliki (cennik, opis marki, wzory tekstów) dodajesz do projektu, a każda rozmowa w projekcie z nich korzysta. W planie bezpłatnym możesz mieć do 5 projektów. Programiści mają w konsoli Claude osobne narzędzia do generowania i ulepszania promptów.

Jak zbudować wspólną bibliotekę takich instrukcji dla całego zespołu, opisaliśmy w tekście o bibliotekach promptów w firmie.

Co zrobić, gdy AI odpowiada ogólnikami

• Odpowiedź jest ogólna. Przyczyna: brak kontekstu. Dopisz, kim jest odbiorca i co wyróżnia ofertę, albo wklej materiał źródłowy.
• Model zmyśla liczby lub fakty. Przyczyna: polecenie zachęca do zgadywania. Napisz „korzystaj tylko z danych w załączniku, a gdy czegoś brakuje, napisz, czego”. Liczby i tak sprawdzaj sam.
• Tekst brzmi jak z automatu. Przyczyna: brak wzoru. Wklej fragment, który pisał człowiek z Twojej firmy, i poproś o ten sam styl. Więcej o tym, dlaczego odbiorcy odrzucają takie teksty, znajdziesz we wpisie o AI slop.
• Za długo. Podaj limit w słowach albo zdaniach i powód („czytane na telefonie”).
• Model nie trzyma się formatu. Pokaż format na przykładzie i oddziel go od instrukcji nagłówkiem lub znacznikami.
• Nie wiesz, czego chcesz. Zacznij od: „Zanim odpowiesz, zadaj mi 5 pytań, które pomogą Ci dobrze wykonać to zadanie”.

Druga runda prawie zawsze daje lepszy wynik niż pierwsza. Zamiast pisać prompt od nowa, odpowiedz w tym samym czacie, co jest nie tak: „akapit 2 jest za ogólny, dodaj przykład z branży budowlanej”.

Prompty w firmie: na co uważać

• Dane klientów. Nie wklejaj danych osobowych ani tajemnic firmy do prywatnego konta. Zasady opisaliśmy szerzej przy okazji tematu AI w marketingu.
• Jeden sprawdzony prompt zamiast dziesięciu wersji. Gdy prompt daje dobry wynik, zapisz go razem z przykładową odpowiedzią i datą. Modele się zmieniają, więc raz na kwartał sprawdź, czy nadal działa.
• Człowiek na końcu. Ofertę, odpowiedź na reklamację i tekst z cenami zawsze czyta osoba, która za nie odpowiada.

Najczęstsze pytania o pisanie promptów

Prompty: co to jest w prostych słowach?

Prompt to polecenie dla AI, czyli wszystko, co wpisujesz lub wklejasz do czatu: pytanie, instrukcja, przykład, plik. Od tego, jak dokładnie opiszesz zadanie, zależy, czy dostaniesz ogólnik, czy tekst gotowy do użycia.

Jaki prompt do ChatGPT działa najlepiej?

Taki, który zawiera zadanie, kontekst, przykład, format i kryteria oceny. Nie ma jednego magicznego zdania. Lepiej napisać pięć konkretnych linijek niż kopiować długie listy gotowych promptów, które nie znają Twojej firmy.

Czy prompt do Gemini pisze się inaczej niż do ChatGPT?

Zasady są te same. Google w swojej pomocy porządkuje je w cztery elementy: osobowość (jaką rolę ma przyjąć Gemini), zadanie, kontekst i format. Ten sam prompt zwykle działa w obu narzędziach, różnice wychodzą przy formatowaniu i długości odpowiedzi.

Czy warto korzystać z generatora promptów?

Jako punkt wyjścia tak. Możesz poprosić sam model: „Napisz prompt, który pomoże mi [zadanie], zadaj mi najpierw pytania”. Gemini pomaga redagować instrukcje Gemów, a konsola Claude ma narzędzia do ulepszania promptów. Generator nie zna jednak Twoich klientów, więc kontekst i tak musisz dopisać sam.

Czy pisać prompty po polsku czy po angielsku?

Jeśli wynik ma być po polsku, pisz po polsku. Obecne modele dobrze rozumieją polskie polecenia. Jeżeli model wstawia angielskie wtrącenia, dopisz w formacie „odpowiadaj wyłącznie po polsku”.

Prompty to początek, nie całe wdrożenie AI

Dobre prompty oszczędzają czas od pierwszego dnia, ale największą różnicę robi to, które zadania w firmie w ogóle oddać AI i na jakim koncie. Jeśli chcesz to uporządkować w zespole, sprawdź nasz audyt AI dla firm: pokazujemy, gdzie AI realnie skraca pracę, i przygotowujemy prompty do Waszych zadań.